مراسم عشاء ربانی ؛ یادگاری مرگ نجات بخش خداوند عیسی مسیح

در این مقاله سعی بر آن دارم که به طور خلاصه در رابطه با این موضوع مهم توضیح بدهم که در بین مردم بخصوص در کشورمان ایران به علت عدم آگاهی نسبت به این مراسم مقدس آنرا با مراسم های شیطانی گناه آلود دنیا مقایسه می کنند و حتی در بعضی از کلیساها نیز به علت عدم درک درست از کلام خدا در بعضی قسمتها دچار اشتباه شده اند که در لابلای این مقاله به آنها اشاراتی خواهد شد.
عیسی مسیح با مرگ نجات بخش خود بر روی صلیب چنین قدرت عظیمی را برای رهایی از گناه برای ما فراهم کرد. عمل نجات بخش خداوند تمام تاریخ را پوشش می دهد و تا به انتها ادامه دارد. در رساله افسسیان 6 : 10 - 18 در رابطه با جنگ روحانی با نیرو های شریر توضیح داده شده است.هر ایماندار برای ایمن ماندن در مقابل حملات شیطان که با وسوسه و فریب و شک و ... انجام می شود می تواند از کلاه خود نجات استفاده کند. آیه 17 . کلاه خود نجات یعنی مرور کردن عمل نجات بخش مسیح برای ما . مرور چنین چیزی ذهن ما را از هر بی ایمانی و ناراستی پاک می کند. خداوند می خواهد که ما آنرا به یاد بیاوریم تا این قدرت بیشتر و بیشتر در زندگی ما جاری شود. برای این منظور مسیح قبل از مصلوب شدن در شب آخر رسمی را بیادگار گذاشت که به آن وسیله مرگ نجات بخش مسیح توسط کلیسا یادآوری شود.
انجیل لوقا 22: 14-20در رساله اول قرنتیان 11: 17-34 پولس رسول با الهام خدا در رابطه با مراسم عشاء ربانی توضیح میدهد گویا در این کلیسا درک درستی در رابطه با این مراسم وجود نداشت و در کلیسای امروز هم ممکن است چنین مشکلاتی دیده شود. پس نیاز است که با تاویل و تفسیر دقیق این متن به درک درست تری در این باره  برسیم.
مراسم عشاء ربانی در یک ضیافت شام برگزار می شد. کلیسای اولیه حیات خود را بر سر یک سفره جشن میگرفت. نان و شراب دو عنصر مهم این شام بود. لازم به ذکر است که در آن دوران که یهودیان به طور معمول از شراب استفاده می کردند ولی با استفاده امروزی آن متفاوت بود. شراب (عبری Tirosh)(یونانیOinos ) در آن زمان عبارت بود از:1- آب انگور تازه. 2- آب انگور غلیظ شده. 3- شربت حاصل از تفاله انگور. 4- شراب انگور از مخلوط شیره انگور و آب تهیه می شد. 5- شراب تخمیر شده یا تخمیر نشده که ذخیره میشد و بوسیله آب به نسبت 1 به 20 رقیق می گردید. اگر شراب تخمیر شده و خالص بود ، به عنوان شراب غیر یهودیان در نظر گرفته می شد که توهین به مقدسات بود و واجد آن شرایطی نبود که روحانیون یهودی آنرا برکت بدهند . در پرتو این حقایق ، غیر ممکن است که بتوانیم بر اساس استفاده یهودیان از شراب در آن زمان ، از نوشیدن شرابهای الکلی امروزی دفاع کنیم. علاوه بر این ، مسیحیان قرن اول حتی از یهودیان درباده نوشیدن انواع مختلف شراب محتاط تر بودند.( به رومیان 14: 21 ، تسالونکیان 5: 7 ، 1 تیمو تائوس 3:3 ، تیطس 2: 3 رجوع کنید.)
آیه 19 اصطلاح مقبولان (یونانی Dokimoi) به معنی راستین یا مورد تاکید خدا (مقبول خدا) می باشد. این کلمه به کسانی اشاره دارد که به راستی مسیحی وار رفتار می کنند و به همین جهت ، از آنانی که این چنین رفتار نمی کنند ، متمایز هستند.
پولس 5 بار از فعل جمع شدن (یونانی Sunerchesthai) استفاده می کند . این کلمه در یونانی یک اصطلاح نیمه فنی است که اشاره دارد به گرد آمدن کلیسا به صورت یک جامعه ، برای فیض بردن از حضور روح القدس و قوت خداوند. در این آیات تاکید پولس بر اندیشه و مفهوم جماعت است. پولس ایشان را تحسین نمی کند زیرا جمع شدن ایشان به زیانشان است . او ابتدا می گوید که این جمع شدن اصالتی ندارد زیرا تفرقه و جدایی در میان ایشان وجود دارد. 11: 18 . پولس در کنار فعل جمع شدن کلمات Epi To Auto را بکار می برد که می توان آن را یا «با هم» ترجمه کرد ، یا «در یک جا». برخی فکر می کنند که این کلمات تکراری هستند و فقط برای تکرار آمده است. اما گویا هدف پولس تاکید بر این نکته است که گرچه مسیحیان جسماً در یک جا جمع می باشند ولی واقعا به عنوان یک جامعه با هم رابطه ندارند ، زیرا بجای اینکه در شام خداوند بصورت یک جامعه شرکت کنند هر یک مشغول خوردن غذای خود می شود.
آیه 20 شام خداوند (یونانی Kyriakon Deipnon) یک اصطلاح نیمه فنی است که به خوراک مسیحی اشاره دارد.معنی لغوی آن اینست : شامی به افتخار خداوند . یعنی خوراکی که متعلق به خداوند است و یا به افتخار او خورده می شود. منظور هر شامی نیست که به افتخار خداوند خورده شود. بلکه شامی است که کلیسا به گونه ای نمادین و سمبولیک برگذار می کند تا وقایع مربوط به مرگ نجات بخش مسیح را به یاد آورد . وقتی پولس در این آیه می گوید که « ممکن نیست شام خداوند خورده شود » منظورش این است که رفتار ایشان با شام خداوند چنان ناشایست است که باعث می شود این شام دیگر به افتخار خداوند نباشد.
مراسم عشا ربانی از دو بعد، مهم می باشد:
1- بعد عمودی: شرکت در شام خداوند به منزله شریک شدن در خون و بدن مسیح می باشد 10: 16 . شرکت در خون و بدن به معنی مشارکت با خود مسیح بر سر سفره شام خداوند است. این مشارکت در اثر حضور او بواسطه روح القدس است. نان و شراب خوراک این ضیافت هستند. ظاهراً منظور پولس این نبود که نان و شراب فیض و حضور واقعی مسیح را منتقل می سازد . این دوعنصر بیانگر عهد جدید خدا برای آمرزش رایگان گناهان بواسطه مرگ مسیح می باشند . سفره شام خداوند محلی است که شخص با ایمان می تواند آمرزش و بخشایش خدا را مجدداً بچشد. اما خود عناصر مادی یعنی نان و شراب عامل انتقال این آمرزش نیستند. امید یهودیان این بود که به هنگام ظهور مسیحا آنان در حضور خدا برسر سفره او بنشینند. به عنوان مثال یهودیان با دیدن معجزه تکثیر 5 نان و 2 ماهی خواستند بلافاصله عیسی را پادشاه اعلام کنند. ( یوحنا 6: 1-15) آنان معجزه را تحقق آمال بزرگ خود در زمینه ضیافت ملکوت تلقی می کردند. مسیح نیز مراسم عشاء ربانی را در چهارچوب همین امید وضع کرد. گفته های خداوند را در این مراسم می توان این چنین کنار هم قرار داد: "تا ملکوت خدا نیاید، از این میوه دیگر نخواهم نوشید اما شما این را به یاد من بجا آورید." بنابراین می توان گفت عشا ربانی سایه ای است از آن ضیافت بزرگ در ملکوت. رفتار ناشایست ایمانداران قرنتس در بعد عمودی عشاء ربانی این بود که گفتار و کردار آنها در حین مراسم عشا ربانی با گفتار و کردار مسیح در شبی که او را تسلیم کردند هماهنگ نبود. در آن زمان پرستش خدایان با خوردن و نوشیدن در حضور آنها انجام می شد. مردم از این راه با خدای خود مشارکت برقرار میکردند . ظاهراً بعضی از مسیحیان قرنتس این ضیافت مسیحی را محفلی درست مثل ضیافتهای بت پرستان میدانستند. پر خوری و مستی ایشان با شبی که عیسی مسیح را تسلیم کردند سازگار نبود. پولس عشا ربانی را ضیافتی مسیحی می داند، درست در نقطه مقابل ضیافت بت پرستان. اگر چنین نبود استدلال او در 10: 14-22 کاملا بی معنی بود. ما مسیحیان با اعلام چنین حقیقتی به هنگام شرکت در عشاء ربانی نه فقط می پذیریم که او برای ما مرد بلکه میپذیریم که ما منتظر رویدادهای آینده هستیم. شاید پولس این ضیافت را نوبرآن ضیافت بزرگ در ملکوت میدانست.
به طور ناشایست (یونانی Anaxios)منظور این است که رفتار ناشایست و توهین به عشاء ربانی گناه است. آنها به گونه ای در عشاء ربانی شرکت می کردند که اعلان کننده و ظاهر کننده مرگ مسیح برای آنان نبود .11: 24-26 آنان خود را با کسانی که در مصلوب کردن مسیح سهیم و مجرم بودند در یک ردیف قرار میداند. رفتار و اعمال آنان ایشان را با کسانی که بر مسیح حکم کردند یکسان می ساخت و کلام می گوید: مجرم بدن و خون عیسی مسیح می باشند. ولی منظور این نبود که ایماندارانی که مرتکب گناه شده اند ناشایست شمرده می شوند و نباید در عشا شرکت کنند، بلکه برعکس باید این افراد را تشویق کرد که در مراسم عشاء ربانی با درک درست شرکت کنند. زیرا در آنجا می توانند آمرزش خدا را بطلبند و دریافت کنند. اما شخصی که در گناه زندگی می کند و آگاهانه به گناه خود ادامه می دهد، شایستگی شرکت در عشاء ربانی را ندارد. 
2- بُعد افقی: در عشاء ربانی شرکت کنندگان نه فقط با خداوند مشارکت دارند و از برکات بدن و خون او بهرمند میشوند بلکه اتحاد و یک تن بودن با یکدیگر را نیز تجربه می کنند. عشاء ربانی فرصتی است برای تمیز بدن، برای درک این مطلب که ما در مقابل سفره خداوند یک خانواده هستیم و در مسیح یک بدن می باشیم. همراهان خوب این ضیافت، همسنگران ایمانی ما هستند. ایمانداران در اثر این مراسم مقدس، یک تن می گردند(10: 17) در آیه 29 منظور از تمیز ندادن بدن این است که شخص تشخیص ندهد، نانی که می خورد ، بدن خداوند است. مشکل قرنتیان این بود که در ضیافتهای محبتانۀ ایشان ، محبت بسیار کم بود. ایماندارانی که با یکدیگر اختلاف و دشمنی دارند اگر در شام خداوند شرکت کنند ، بطور ناشایسته شرکت کرده اند. این به معنی تمییز ندادن بدن از جنبه افقی آن است. نباید فراموش کرد که عشاء ربانی موقعیت و جایی است که ما اتحاد خود را در مسیح اعلام می کنیم. کسانی می توانند بطور شایسته در عشاء ربانی شرکت کنند که رابطه شان با یکدیگر (بُعد افقی) درست باشد. درآیه 30 پولس می گوید برخی از بیماریها و مرگ ها در میان ایمانداران قرنتس وجود دارد که بیانگر محکومیت و داوری در زمان حال ( پیش از فرا رسیدن آینده معاد شناختی است) می باشد. در آیه 28 می گوید اگر ایشان به درستی بر خود حکم کنند و خود را امتحان کنند تحت محکومیت در زمان حال قرار نخواهند گرفت . اما حتی این محکومیت و مجازات نیز سودمند است و به منظور تادیب و اصلاح صورت می گیرد تا ایشان در آخرت با اهل دنیا مجازات نشوند . پولس بیماری و مرگ آنان را به رفتار ناشایسته آنان در قبال شام خداوند و کلیسا نسبت میدهد . نباید فراموش کرد که پولس این کار را تحت الهام روح القدس انجام داده است. اما بسیار خطرناک خواهد بود که ما بدون هدایت مستقیم روح القدس، هر بیماری و مرگی را در میان ایمانداران ، به گناه آنان نسبت بدهیم. در انتها باز یادآوری می کنم که شقاق و جدائی کاملا با سفره خداوند در تضاد می باشد. اگر شما می خواهید در عشاء ربانی شرکت کنید باید یکدیگر را ببخشید . در پای این سفره مقدس که به یادگاری مرگ نجات بخش خداوند عیسی مسیح است، فرصت دریافت آمرزش گناهان و تجدید عهد با خداوند بوسیله خون و بدن او و همچنین دریافت فیض و قوت مضاعف را می یابید.
فیض خداوند عیسی مسیح با شما. شبان وحید
آیات مرتبط برای تعمّق بیشتر:

اول قرنتیان 10: 14-22 " لهذا ای عزیزانِ من از بت پرستی بگریزید . به خردمندان سخن می گویم : خود حکم کنید بر آنچه می گویم . پیالۀ برکت که آن را تبرّک می خوانیم ، آیا شراکت در خون مسیح نیست ؟ و نانی را که پاره می کنیم ، آیا شراکت در بدن مسیح نی ؟ زیرا ما که بسیاریم ، یک نان و یک تن می باشیم چونکه همه از یک نان قسمت می یابیم . اسرائیل جسمانی را ملاحظه کنید ! آیا خورندگان قربانی ها شریک قربانگاه نیستند ؟ پس چه گویم ؟ آیا بت چیزی می باشد ؟ یا که قربانی بت چیزی است ؟ نی ! بلکه آنچه امّت ها قربانی می کنند ، برای دیوها می گذرانند نه برای خدا ؛ و نمی خواهم شما شریک دیوها باشید . محال است که هم از پیالۀ خداوند و هم از پیالۀ دیوها بنوشید ؛ و هم مایدۀ خداوند و هم از مایدۀ دیوها نمی توانید قسمت بُرد . آیا خداوند را به غیرت می آوریم یا از او تواناتر می باشیم ؟ "

اول قرنتیان 11: 17-  34 "لیکن چون حکم را به شما می کنم ، شما را تحسین نمی کنم ، زیرا که شما نه از برای بهتری بلکه برای بدتری جمع می شوید . زیرا اوّلأ هنگامی که شما در کلیسا جمع می شوید ، می شنوم که در میان شما شقاقها روی می دهد و قدری از آن را باور می کنم . از آن جهت که لازم است در میان شما بدعتها نیز باشد تا که مقبولان از شما ظاهر گردند . پس چون شما در یک جا جمع می شوید ، ممکن نیست که شام خداوند خورده شود ، زیرا در وقت خوردن هرکس شام خود را پیش می گیرد و یکی گرسنه و دیگری مست می شود . مگر خانه ها برای خوردن و آشامیدن ندارید ؟ یا کلیسای خدا را تحقیر می نمایید و آنانی را که ندارند شرمنده می سازید ؟ به شما چه بگویم ؟ آیا در این امر شما را تحسین نمایم؟ شما را تحسین نمی نمایم !

زیرا من از خداوند یافتم ، آنچه به شما نیز سپردم که عیسی خداوند در شبی که او را تسلیم کردند ، نان را گرفت و شکر نموده ، پاره کرد و گفت : « بگیرید بخورید . این است بدن من که برای شما پاره می شود . این را به یادگاری من بجا آرید . » و همچنین پیاله را نیز بعد از شام و گفت : « این پیاله عهد جدید است در خون من . هرگاه این را بنوشید ، به یادگاری من بکنید . » زیرا هرگاه این نان را بخورید و این پیاله را بنوشید ، موت خداوند را ظاهر می نمایید تا هنگامی که باز آید .

پس هرکه بطور ناشایسته نان را بخورد و پیالۀ خداوند را بنوشد ، مجرم بدن و خون خداوند خواهد بود . اما هر شخص خود را امتحان کند و بدینطرز از آن نان بخورد و از آن پیاله بنوشد . زیرا هرکه می خورد و می نوشد ، فتوای خود را می خورد و می نوشد اگر بدن خداوند را تمییز نمی کند . از این سبب بسیاری از شما ضعیف و مریض اند و بسیاری خوابیده اند . امّا اگر بر خود حکم می کردیم ، حکم بر ما نمی شد . لکن هنگامی که بر ما حکم می شود ، از خداوند تأدیب می شویم مبادا با اهل دنیا بر ما حکم شود .

لهذا ای برادران من ، چون بجهت خوردن جمع می شوید ، منتظریکدیگر باشید . و اگر کسی گرسنه باشد ، در خانه بخورد ، مبادا بجهت عقوبت جمع شوید . و چون بیایم ، ما بقی را منتظم خواهم نمود . "